Fowey, havenstad en pelgrimspoort

Wie vandaag Fowey aan de zuidkust van Cornwall binnenwandelt, ervaart meteen hoe het levendig havenstadje zich letterlijk naar het water keert. De huizen staan dicht opeengepakt alsof ze allemaal uitkijken naar de brede monding van de rivier die zich hier opent naar zee.

In de vroege middeleeuwen was de Fowey rivier een belangrijke route voor monniken en zendelingen, die per boot langs de kust reisden en via rivieren het binnenland in trokken. Tussen de 12de en de 16de eeuw vertrokken vanuit Fowey kleine schepen richting Bretagne en Frankrijk. Voor velen was dit de eerste etappe van een lange reis naar Santiago de Compostela. Zo kreeg Fowey de rol van poort naar het continent.

Wie vandaag de Cornish Celtic Way volgt, maakt nog steeds de korte overtocht per boot van Polruan naar Fowey. De tocht is kort, maar de betekenis blijft. Het oversteken van water staat van oudsher voor een overgang. Het betekent loslaten, even jezelf toevertrouwen aan iets dat je niet in de hand hebt.

Fowey, een vertrekpunt naar de wereld

In de late middeleeuwen was Fowey een van de actieve havens van het graafschap, met verbindingen naar Bretagne en het westelijke Kanaalgebied. Handelsschepen kwamen en gingen er voortdurend. Tussen de 12e en de 16e eeuw vonden pelgrims hier een plaats aan boord wanneer een schip in de juiste richting voer.

De reis verliep niet via een vaste route, maar langs bestaande handelsverbindingen, met tussenstops in havens van Bretagne of Normandië. Pelgrims kocht geen ticket ‘Fowey- Santiago de Compostela’. Zij zochten een schipper die hen plaats op een schip kon bieden.

De zee werd een deel van de pelgrimstocht.Wie op de kade van Fowey stond, wist niet altijd precies waar hij enkele dagen later voet aan wal zou zetten. De reis werd bepaald door het ritme van de zee, het weer, de seizoenen en de beschikbare scheepsruimte. De pelgrimstocht begon hier met het vertrouwen om de kust achter zich te laten.

Wanneer je vandaag op de kade van Fowey staat en uitkijkt over het estuarium, is het niet moeilijk om je voor te stellen hoe eeuwen geleden pelgrims hier wachtten op een schip dat hen naar de overkant zou brengen. Zoals beschreven in ‘De zee als verbindingsweg’ was de zee voor de Keltische reizigers geen barrière, maar een doorgang naar een nieuwe horizon.

Polruan, waar land en zee samenkomen

Aan de oostelijke oever van het Fowey-estuarium ligt Polruan, een klein Cornish dorp dat als het ware tegen de steile helling is gebouwd. Smalle straatjes, steile trappen en oude cottages leiden naar de haven, terwijl uitzichtpunten een prachtig panorama ontvouwen over Fowey en zijn haven, het kronkelende estuarium en de open zee. De dronefoto van Fowey en het estuarium werd dan ook vanuit Polruan genomen.

Van oudsher was Polruan een gemeenschap van vissers, zeelieden en scheepsbouwers. Zijn ligging was strategisch aan de ingang van de Fowey Harbour, waar de rivier en de zee elkaar ontmoeten. Volgens de traditie verwijst de naam Polruan naar St Ruan, een vroegchristelijke heilige. In de middeleeuwen werden aan beide zijden van de rivier versterkingen gebouwd om de haven te beschermen tegen aanvallen van piraten en vijandelijke schepen. De gerestaureerde Blockhouse aan de waterkant herinnert nog aan die maritieme geschiedenis.

Vandaag is Polruan vooral geliefd om zijn authentieke sfeer en zijn ligging aan het South West Coast Path en de Cornish Celtic Way. Het dorp vormt een rustige tegenhanger van Fowey aan de overkant van het water, waarmee het via een kleine veerboot verbonden is.